{"id":19798,"date":"2025-11-21T10:51:26","date_gmt":"2025-11-21T09:51:26","guid":{"rendered":"https:\/\/dariuszdylag.pl\/?p=19798"},"modified":"2025-11-21T11:37:11","modified_gmt":"2025-11-21T10:37:11","slug":"21-listopada-1944-r-w-porebie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dariuszdylag.pl\/?p=19798","title":{"rendered":"21 listopada 1944 r. w Por\u0119bie"},"content":{"rendered":"\n<p>Koncentracja oddzia\u0142\u00f3w \u201e\u017belbet\u201d w rejonie wsi Por\u0119ba nast\u0105pi\u0142a na rozkaz mjr. \u201eOriona\u201d 14 XI 1944 r. Jednocze\u015bnie mjr \u201eOrion\u201d obj\u0105\u0142 \u201e\u017belbety\u201d \u0142\u0105czn\u0105 nazw\u0105 \u201ePodhale\u201d, dziel\u0105c je na pi\u0119\u0107 pluton\u00f3w, kt\u00f3rym nadano kryptonimy \u201eKrywa\u0144\u201d, \u201eLubo\u0144\u201d, \u201eTurbacz\u201d, \u201eGierlach\u201d oraz \u201eZawrat\u201d. Wewn\u0105trz \u201e\u017belbet\u00f3w\u201d to si\u0119 jednak nie przyj\u0119\u0142o i w meldunkach wysy\u0142anych do Krakowa funkcjonowa\u0142y cztery oddzia\u0142y pod tradycyjn\u0105 nazw\u0105. Oddzia\u0142y rozlokowa\u0142y si\u0119 w przysi\u00f3\u0142kach Por\u0119by Grot\u00f3wka (I) i Wincent\u00f3wka (IV), a III \u201e\u017belbet\u201d pocz\u0105tkowo kwaterowa\u0142 w osiedlu Szczyrk na stoku Uklejny, a nast\u0119pnie przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 ok. 20 XI 1944 r. do dom\u00f3w Por\u0119by po\u0142o\u017conych na stokach \u0141ysiny w po\u0142udniowej cz\u0119\u015bci wsi, gdzie do\u0142\u0105czy\u0142 r\u00f3wnie\u017c II \u201e\u017belbet\u201d. 21 XI 1944 r. w Por\u0119bie rozegra\u0142o si\u0119 bodaj\u017ce najs\u0142abiej znane z du\u017cych star\u0107 Armii Krajowej z Niemcami na terenie \u201eMurawy\u201d. O \u015bwicie na miejscowo\u015b\u0107, w kt\u00f3rej kwaterowa\u0142y oddzia\u0142y \u201e\u017belbetu\u201d, wysz\u0142a od strony Che\u0142mu i \u015aliwnika na Grot\u00f3wk\u0119 oraz Trzeme\u015bni na Por\u0119b\u0119 niemiecka ob\u0142awa si\u0142 policyjnych i Wehrmachtu. Zagro\u017cony oddzia\u0142 I wycofa\u0142 si\u0119 z przysi\u00f3\u0142ka Grot\u00f3wka i do\u0142\u0105czy\u0142 do reszty zgrupowania. Przez kilka nast\u0119pnych godzin strony, zajmuj\u0105ce przeciwleg\u0142e zbocza doliny Por\u0119bianki, ostrzeliwa\u0142y si\u0119 seriami z broni maszynowej (m.in. z MG-42 strzela\u0142 Stanis\u0142aw Plucha ps. \u201eG\u00f3ral\u201d, ubezpieczaj\u0105c odwr\u00f3t oddzia\u0142u). W wymianie ognia by\u0142o dw\u00f3ch niegro\u017anie rannych (\u201eGranat\u201d i \u201eWicher\u201d, ten ostatni obs\u0142uguj\u0105cy kaem oddzia\u0142u IV). W trakcie potyczki sp\u0142on\u0119\u0142y zabudowania Grot\u00f3wki. W pocz\u0105tkowej jej fazie Niemcy uj\u0119li plut. pchor. J\u00f3zefa Semika ps. \u201eFala\u201d, kt\u00f3ry zosta\u0142 zamordowany w My\u015blenicach; w meldunku z akcji jest wzmianka o jeszcze sze\u015bciu schwytanych. Czterech z nich by\u0142o \u017co\u0142nierzami AK z miejscowej plac\u00f3wki terenowej \u201eMurawy\u201d i najprawdopodobniej tak\u017ce zostali oni zamordowani. Znamy ich z imienia i nazwiska: Augustyn G\u00f3rka ps. \u201eTrzepacz\u201d, Antoni Janczak ps. \u201eSymera\u201d, J\u00f3zef Malina ps. \u201eCygan\u201d i Stanis\u0142aw Podmok\u0142y ps. \u201ePrynciorz\u201d. Straty przeciwnika wynosi\u0142y 13 rannych. Z \u201eMurawy\u201d ruszy\u0142 z pomoc\u0105 \u201e\u017belbetom\u201d stokami Kamiennika oddzia\u0142 \u201ePo\u015bcig\u201d, jak r\u00f3wnie\u017c patrol \u201eSzczerbca\u201d z kpr. pchor. J\u00f3zefem Czerkawskim ps. \u201eW\u0142odek\u201d \u2013 na rozpoznanie z kwater w Lipniku pod Kamiennikiem. W godzinach po\u0142udniowych Niemcy wycofali si\u0119. Z powodu realnego zagro\u017cenia kolejn\u0105 ob\u0142aw\u0105 rozwa\u017cano przesuni\u0119cie oddzia\u0142\u00f3w \u201e\u017belbet\u201d w rejon Pcimia-Suchej. Ostatecznie, zast\u0119pca dow\u00f3dcy dywizyjnego zgrupowania rtm. \u201eDzik\u201d wyda\u0142 dow\u00f3dcy taktycznemu po\u0142\u0105czonych oddzia\u0142\u00f3w \u201e\u017belbet\u201d, ppor. \u201eSiekierzowi\u201d rozkaz, kt\u00f3ry rozpoczyna\u0142 si\u0119 s\u0142owami: \u201ePrzemaszerowa\u0107 w dniu dzisiejszym ca\u0142o\u015bci\u0105 zgrupowania w rejon Koto\u0144 \u2013 Zawadka\u201d. Tam nast\u0105pi\u0142a osiem dni p\u00f3\u017aniej walka znana jako bitwa pod Kotoniem.<\/p>\n\n\n\n<p>Lit.:<br \/>R. Bitka, J. Rytlewski, <em>\u017belbet. Zarys historii zgrupowania \u201e\u017belbet\u201d 6. DP AK<\/em>, Krak\u00f3w 1986.<br \/>Z. Horody\u0144ska, <em>Dziennik &#8220;Stok\u0142osy&#8221; 1944<\/em>, oprac. D. Dyl\u0105g, Krak\u00f3w 2004, s. 120-121.<br \/>P. Sadowski, <em>Oddzia\u0142y partyzanckie \u201e\u017belbetu\u201d<\/em>, \u201eBiuletyn Informacyjny AK\u201d 2014, nr 4, s. 20-32.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large\"><a href=\"https:\/\/dariuszdylag.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/088-pomnik-w-porebie-fot-d-dylag-scaled.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"461\" src=\"https:\/\/dariuszdylag.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/088-pomnik-w-porebie-fot-d-dylag-1024x461.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-19799\" srcset=\"https:\/\/dariuszdylag.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/088-pomnik-w-porebie-fot-d-dylag-1024x461.jpg 1024w, https:\/\/dariuszdylag.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/088-pomnik-w-porebie-fot-d-dylag-300x135.jpg 300w, https:\/\/dariuszdylag.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/088-pomnik-w-porebie-fot-d-dylag-768x346.jpg 768w, https:\/\/dariuszdylag.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/088-pomnik-w-porebie-fot-d-dylag-1536x691.jpg 1536w, https:\/\/dariuszdylag.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/088-pomnik-w-porebie-fot-d-dylag-2048x922.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Pomnik wojenny w Por\u0119bie. Fot. D. Dyl\u0105g<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n<center><a href=\"https:\/\/buycoffee.to\/pan-dede\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/buycoffee.to\/static\/img\/share\/share-button-dark.png\" style=\"width: 156px; height: 40px\" alt=\"Postaw mi kaw\u0119 na buycoffee.to\"\/><br \/><br \/><b>Je\u015bli podobaj\u0105 Ci si\u0119 publikowane tutaj tre\u015bci i chcesz wesprze\u0107 moj\u0105 prac\u0119, <br \/>mo\u017cesz postawi\u0107 mi wirtualn\u0105 kaw\u0119. <br \/><i>Mn\u00f3stwo serdeczno\u015bci!<\/i><\/b><\/a><\/center>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Koncentracja oddzia\u0142\u00f3w \u201e\u017belbet\u201d w rejonie wsi Por\u0119ba nast\u0105pi\u0142a na rozkaz mjr. \u201eOriona\u201d 14 XI 1944 r. Jednocze\u015bnie mjr \u201eOrion\u201d obj\u0105\u0142 \u201e\u017belbety\u201d \u0142\u0105czn\u0105 nazw\u0105 \u201ePodhale\u201d, dziel\u0105c je na pi\u0119\u0107 pluton\u00f3w, kt\u00f3rym nadano kryptonimy \u201eKrywa\u0144\u201d, \u201eLubo\u0144\u201d, \u201eTurbacz\u201d, \u201eGierlach\u201d oraz \u201eZawrat\u201d. Wewn\u0105trz \u201e\u017belbet\u00f3w\u201d to si\u0119 jednak nie przyj\u0119\u0142o i w meldunkach wysy\u0142anych do Krakowa funkcjonowa\u0142y cztery oddzia\u0142y pod [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":19799,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[219],"tags":[46,41],"class_list":{"0":"post-19798","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-dawnosc","8":"tag-armia-krajowa","9":"tag-beskid-myslenicki","10":"czr-hentry"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dariuszdylag.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/19798","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dariuszdylag.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dariuszdylag.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dariuszdylag.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dariuszdylag.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=19798"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/dariuszdylag.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/19798\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":19804,"href":"https:\/\/dariuszdylag.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/19798\/revisions\/19804"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dariuszdylag.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/19799"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dariuszdylag.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=19798"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dariuszdylag.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=19798"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dariuszdylag.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=19798"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}